امیر پنجه

امیر:سلطان و حاکم
پنجه: در دست داشتن. از نظر قدرت مطلق و صاحب اختیار
امیر پنجه: لقبی از القاب که در زمان ناصر الدین شاه بوجود آمد و به عده خاصی داده شده بود که حکمران بودند و آنها طبق نظر خود مالیات می گرفتند و مقداری برای خود و مقداری به در بار می دادند. تعدادی از این بیشتر امیر پنجه ها حکمرانانی بودند و ناصر الدین شاه برای اینکه قدرت حکومت خود را مستحکم کند به این حکام دستور داد که برای خود ارتشی منظم تسکیل دهند و مقداری ار بودجه ارتش را دولت و مقداری از جیب حاکم خرج می شد و این ارتش های برای دولت کم خرج بود و تا هنگامی که محمد علی شاه به مجلس حمله نکرده بود امیر پنجه ها این ارتش را داشتند و با حمله محمدعلی شاه به مجلس و دستور ایشان به کلیه امیر پنجه که از ایشان حمایت و دستور پذیرند ولی بر خلاف آن رخ داد کلیه امیر پنجه ها ارتش خود را رها کردند و حتی حقوق و دستمزد آنها را در تعهد دولت سپردند و پرداخت حقوق صاحب منصبان و سرهنگاها و . . . و سربازان در تعهد مرکز و الی فارس سپردند. و این امر بر آشفتگی حکومت افزود و والی فارس قوام بسیار ضعیف شده بود و حتی سربازان و. . . به خانه قوام حمله بردند. و در تاریخ به بحث و بررسی درباره امیر پنجه ها کسی نپرداخته است و . . .

متاسفانه در کتاب ها امیر پنجه را امیر تومان نیز معنی کرده اند در حالی که امیر تومان انجام کارهای ممیزی و مالیاتی را انجام می داده و طبق نظر حاکمان کار می کرده است و قدرت نظامی نداشته است و در حالی که بیشتر امیر پنجه ها حکمرانان موروثی بوده اند که سیف الله خان امیر پنجه لارستان نمونه ای از آن حکمرانان موروثی بود. . .