چشمه ها در اسطوره شناسی

چشمه ها در اسطوره شناسی به بررسی چشمه های می پردازد که از زمان های کهن نماد مورد علاقه مردم بوده اند و وارد در اسطوره شناسی آن ها شده اند.
در باورهای قدیم و اساطیری ایرانی نسبتی است میان عنصر زن و آب های روان، نام های زنانهٔ برخی چشمه ها ریشه در همان باور دارد. ممکن است اعتقادی که اهالی شوی بر خاصیت چشمه «شوی» دارند نیز متأثر از همین باور باشد.
چشمه درب صوفه قلعه زیبد - در ایوان صوفه پیر چشمه آبچکانی قرار دارد که مردم اعتقاد دارند شفابخش است و کور را شفا می دهد.
از آنجا که آب همواره مظهر پاکی بوده است، ایرانیان نیز این عنصر را مقدس و گرامی داشته اند. در میان عناصر چهارگانه، آب پس از آتش گرامی ترین عنصر در اساطیر ایرانی آورده شده است و ایزد ناهید، آناهیتا را به نگهبانی آن برگزیده اند. ده ها جشن، مراسم و آیین مانند جشن آبریزان، مراسم باران خواهی، پاشیدن آب پشت سر مسافر و… از روزگاران کهن بر جا مانده و هنوز متداول است. این نگرش در مذاهب و باورهای ساکنان ایران نیز تأثیر گذاشته است.
چشمه آناهیتا و چشمه غسلان از مکان های مقدس یارسان است که در نزدیکی مقبره بابایادگار قرار دارد و آبی زلال و شفاف دارد که به روایتی هزاران سال است که از دل کوه می جوشد.
بنابراین تاریخ این مسلک به هزاران سال قبل برمی گردد و شباهت ها و نزدیکی هایی به دین زرتشت، مسیحیت، یهودیت، بودائیسم، میترائیسم و مانویت دارد که بعضاً صبغهٔ اسلامی به آن داده شده که البته با اصول بنیادی اسلام هیچ تناقضی ندارد.