دماغت چاقه

در زمان قدیم اگر کسی دماغ بزرگی داشت نشانه سلطنت و مال و مکنت بود به همین دلیل وقتی از کسی می پرسند دماغت چاقه؟ یعنی وضعیت مالی شما خوبه؟

از بزرگان فامیل و اهالی روستامون ک پرسیدم


معنی دماغ چاق:: حالت چطوره؟ یا حالت خوبه

دماغت چاقه یعنی سرحالی

خوب و سرحال بودن

بنظر میرسه دماغ نام غده ای داخلی درمغز است که سلطان غدد نیز نامیده میشود و اصطلاح دماغت چاقه به سلامتی و صحت برمیگردد.

منظور از دماغ همون نفس هستش. چاق به عنوان فربه مطرح نیست در این مثل. منظور از چاق:کوک و سر حال بودن نفس و یا دم و بازدم هستش

کلمه دماغ در اصل از داماغ ( damağ ) است. داماغ در زبان ترکی به سقف بالا دهان ( سخت کام ) گفته می شود که در مواقع بیماری و سرماخوردگی بخاطر تلخلی داماغ ( دماغ یا سقف دهان ) طمع تلخی در دهان احساس مس شود. چاق یا چاغ ( �ağ ) هم از مصدر چاغلاماک ( �ağlamak ) هست. به معنی خروشان و پر نشاط و سرحال هست. ریشه در زبان ترکی دارد. همانطور که میدانیم اصطلاحات ترکی بخاطر سلسله های حاکم ترکتبار ( سلسله صفویان٬ قاجاریان. . ) در ایران وارد زبان فارسی محاوره ای شده است.

یعنی حالت چطوره

یعنی حالت خوبه ؟؟

در عربی و گذشت دماغ با کسر دال به معنی سودا یا همان حالات روحی است، و در گذشته خود مغز که مرکز سودا است نیز ( d�maq ) گفته میشد، چاقی به مضمون حال نبوده به معنای سرحالی بوده است. دماغ چاق منظور حال خوب، روحیه پر نشاط است، و دوستی از ریشه ترکی دقیق نوشته اند من از دید عربی، چون زبان عربی زبان نوشتار قبل و رایج بوده است. دوستمان به ترکی درست ریشه یابی کرده اندولی معرب احتمال بیشتر دارد. تضاد آن خلق تنگ است، بی حوصله بودن. . . . یعنی چاقی لاغری تنگی، اصطلاحات فیزیکی به روحیه تیز اطلاق میشد.